Duçar 2  [lt] = Ducar , Zarların iki yüzü dörtlü oluşu

Dûdayi = Tütücü , Tüten şey , Tütük

Duhiyat = Diyofizit , Doğu kilise yanlısı

 
Ducar =   İki kez , İki sefer , İki defa

Ducarbûyin / Ducarbûn = 1 İkilemde oluş , İkilemde olma , Kararsızlık 2 Tekralanış , İkileniş , Tekrarlanmak


Duçarbûyin / Duçarbûn = 1 Düçar oluş , Çaresiz ve umarsızlık 2 Çaresizlik , Tutkunluk (mz) İki dere arasında kalmak
<< bkz Nëçarbûn>>

Duçarkırn = Düçar etmek , Bir işi çatallandırmak veya püsküllendirmek
<< bkz Nëçarkırın >>

Dûmanvan [rgd] = Dumanvcı ,Esrarkeş

Dûdar = Yangın
<< bkz Şewat >>

Dûdarkırın / Dûkırın = 1 Tüttürmek , Dumanlaştırmak , Dumanlamak 2 Tütmek *** Dû ketın / Dûva xenıqandın =  Dumandan boğulmak , Dumandan zehirlenmek ***  Agır dûdayi = 1 (mil) Yaylım ateşi , Bonbarduman 2 Alev alev , Yangın



Dûdank = 1 Buhurdank , Tütsü , Dumanlık 2 Egsoz / Egsos
<< bkz Bılxe 2 >>

Dûde / Bılxeni = Baça , Ocak , Dunam çıkan yer
<< bkz Bılxani >>


Dû 2 = Ard , Arka , Geri , Peş *** Dû me = Peşimizde , Ardımızda *** Dû we = Arkanızda , Peşinizde *** Dû kenë ? = Kimin peşindeler , Kimi takib ediyorlar ? *** Dû dığerın =  Takib ediyorlar *** Dû keti = Muakkib , Ardına düşen , İzleyen *** Dûketın =1Takib etmek , Ardına düşmek 2 Duman boğulması ***  Dûva ma = Arkada kaldı , Geride kaldı *** Hevraz berjer = (mz) İleri geri , Savsantı , Aşağı yukarı *** Yën dû = Arkadakinlerden , Arkadakiler *** Dûva çû = Peşinden gitti , Ardından gitti
<< bkz Pëy 1 , Paş , Paşi , Pışt >>

Duhol = [mus] = Davul
<< bkz Def 2 >>

Dûketın 1 = 1 Peşine düşmek , Ardına takılmak , Kovuşturmak  Takibat etmek , İzlemek  2 Duman boğulması , Dumana tutulmak

Dûra = 1 Peşinden , Ardından , Akabinden  2 Müteakiben
<< bkz Pıştva >>

Dûva = Peşinden  Ardısıra , Akabinde
<< bkz Peyda 2 >>




Dûketın 2 = Duman boğulması , Duman zehirlenmesi

 Dûkeş = 1 Baca , Duman arıtıcı 2 Dumavcı , Esrarcı
<< bkz Bılxani >>

Dûhatın = 1 Peşinden gelmek , Arkasından gelmek 2  Mütevāli

Dûhev = Ardısıra , Peşpeşe , Arka arkaya , Mütevāliyen  Tevālī ederek
< bkz  Domandın , Domkırın , Hergah >>




Dûr 1 = 1 Uzak , Irak 2 (mz) Hayli *** Dûr ditın = Uzağı görmek , Uzak görüş (mz) İlerisini görmek , Geleceği bilmek *** Dûr nëhırın = Uzak bakmak , Uzağa bakmak *** Dûr û dırëj  (syn) = 1 Uzun ve ince 2 Uzun uzadıya  ***  Dûr û nëzık = Uzak ve yakın*** Dûr dıbehısand = Uzun uzadıya anlatıyordu , Uzaklardan bahsediyordu *** Dûr dûri / Dûre dûr = Uzaktan uzağa *** Ne dûri xwendınë = Okumaktan ırak değil , Okumaktan uzak değil *** Dûr anji nëzik ez vi karida tunneme = Uzak veya yakın ben bu işte yokum , Uzak veya yakın ben bu alışverişte yokum *** Dûr dûri merhaba = Uzaktan uzağa merhaba *** Ew der xehf dûre = Oarası çok uzak , Orası pek ırak ** Van roja zehf lıjme dûr dıçın = Bu günlerde bizden pek uzak gidiyorlar , Bu günlerde bizden çok ırak gidiliyor *** Wë gave zehf dûr dıwe = Ozaman çok uzak oluyor , O zaman pek ırak oluyor (mz) O zaman çok geç oluyor *** Rëki zehf dûre = Çok uzun bir yol *** Ew dûr naskıriyamıne  =  O uzak tanıdığımdır *** Dengeki dûr ...  = Uzak bir ses ... ***  Dûrki = Uyzakca , Irakca *** Lıj mal dûrım  = Evden uzağım , Evden ıraktayım *** He dûre = Hayli uzak , Daha uzak


 Dûr 2 [mz] = Hayli , Olasıllığı veya ihtimali kıt olma durumu *** Bûyinawi  dûre =  Onun olasallığı  uzak *** Ew jı mı dûre = O benden uzak ***  Tışteki dûre = Uzak bir şey , Uzak bir ihtimal

Dûrbûyin / Dûrbûn = 1 Uzak olmak , Irakta oluş , Irımak   2 Beri olmak , Katılmamak , Karışmamak , Uzak durmak

Dûrkırın = 1 Uzaklaştırmak , Iraklaştırmak 2 (mz) Ertelemek , Arda komak , Kulak ardı etmek

Dûrahi = 1 Uzaklık , Iraklık 2 Aralık , Mesafe , Menzil 3 (phil)  Uzam *** Dûri = Iraklık , Uzaklık *** Dûrahya zonana şev û roke  = Yaylaların  uzaklığı bir gün ve geçe  *** Dûrahiya nişanë / Dûrahiya qılalë = (syn) 1 Nişan menzili  2 Gözlem mesafesi 3 Hedefin uzaklığı  *** Qılalewi hınek
dûre = Mesafsi biraz ırak , Menzili biraz uzak

Dûr hesıbandın = Uzaksamak , Uzaksama , Uzak saymak , Geleçeği yakın olmayana tahminler etmek  

Dûri / Dûrayi = 1 Uzaklık , Iraklık 2 (phil)Uzam *** Dûri va tışta = Uzak bu şeylerden ***Dûrahiya esmanä / Dûrahiya fezayë = Uzay uzamı
<< bkz  Dûrahi >>

Dûrxıstın = 1Uzaklaştırmak ,Uzaklaştırılmak , Iraklaştırmak   2 Savmak , Irılatmak
*** Dûrxısti =  (syn) 1 (adj) Uzaklaştıran , Iraklaştıran , Savan Uzaklaştırıcı 2 Uzaklaştırılmış , Iraklaştırılmış , Savulmuş ***  Mı dûrxıst =  Ben uzaklaştırdım *** Te dûr xıst = Sen uzaklaştırdın *** Kë dûrxıst ? = Kim uzaklaitırdı ?  


Dûrketın = 1 Uzaklaşmak , Iraklaşmak 2 Uzak düşmek , Irak kalmak veya düşmek , Irımak 3 (mz) Ayrılık , Firkat , Firak 


Dûrva = 1 Uzaktan , Iraktan 2 Öteden beri , Epeyden beri 3 Ezelden *** Dûrva em hev newinın = Uzakyan beri bir birimizi göremiyoruz , Epeyden beri birbirimizi göremiyoruz  *** Dûrva mı wi naskır = Uzaktan ben onu tanıdım*** Dûrva ket =  1 Uzakğa düştü , Irağa düştü 2 (syn) Uzaklaştı , Iraklaştı *** Dûrva yek të = Uzaktan biri geliyor *** Dûrva em hevdı nasdıkın = Uzaktandır bir birimizi tanıyoruz *** Dûrva pak në ditın = Uzaktan iyi görünmüyor *** Dûrva em hevdı sıhatine ! = Uzaktandır bir  birimiziden dargınız !
<< bkz  Ezel için  Bereva >>

Dûv [zoo] = Kuyruk , Koyun kuyruğu *** Dûva berana = Koç kuyruğu *** Dona dûv = Kuyruk don yağı *** Dûv gıvrık = Topan kuyruklu
<< bkz Boçık >>



Dûvsor [zoo] = Kızıl kuyruk , Serçegillerden kuyruğu kırmızı ötücü bir kuş
<< bkz Bûknefsok >>