Ma PDF Print Email
Rëzbûna : Ma / Mä
Ma / Mā . Sıralaması
****************

Ma =Kaldı , Kalış *** Dû çı ma ? = Geriye ne kaldı ? *** Me xwe seraxwe ma = Biz kendi başımıza kaldık *** Nema = Kalmadı *** Dıma = Kalıyordu
<< bkz Mayin >>

 

Macûn = Macun

    

Mabeyn = Ara / Arası , İki şeyin ortası


Maç [sp] = Maç , Sporda karşılaşma


Made = Madde

Maden = Maden

Mafır = Madem , Peki , Öyleyse




Maf = 1 Hak , Fayda , Çıkar 2 Tüze (mz) Hukuk , Adālet , Meşru , Kanunī  3 (mz) Hakikat , Doğrulık  4 Emek 5 Pay , Hisse  6  İnsaf , Yetki  7 Telif *** Maf pëpezkırın =  Hak çiğnemek , Sūi istimāl etmek , Çıkarına zarar vermek *** Maf ıstandın = Hak almak , Hak elde etmek *** Maf xwarın =  1 Hak yemek , Haksızlık etmek 2 Telif hakkını yemek *** Maf belakırın = Hak dağıtmak *** Maf derxıstın =  Hak çıkarmak *** Maf veşartın = Hak saklamak *** Maf undakırın = Hak kaybetmek ***  Mafa me = Hakkımız *** Mafa we = Hakınız *** Mafa = Hakkım , Meşruluğum *** Mafa te = Hakkın , Meşruluğun ***  Mafa çinartiyë = Komşuluk hakları ***   Mafa dë =  Ana hakkı , Anne hakkı *** Mafa bava = Baba kakları ***  Mafa merıvtayë = İnsan hakkı , İnsan hakları *** Maf xwestın = Hak istemek *** Mafa heywana = Hayvan hakları *** Maf gerin = Hak aramak *** Mafti = Hakça *** Bë mafi = Haksızlık , Haktan yoksunluk  *** Mafa nıvisi = Yazılı haklar *** Mafa ber bıçev = Göz önündeki haklar *** Mafa berhemë = Eser hakkı , Eser telif hakkı
<<
bkz Heq , Kër 2 >>


Mafbûyin / Mafbûn =
1 Hak oluş , Haklılık , Haksallık , Haklı olma hāli , Haktanlık  2 Faydalanma , Faydalanış , Faydasallık , İstifade

<<
bkz Hreqbûyin , Kërbûyin 2 >>

Mafdar / Mafvan  
[adj] = 1 Haksahibi , Haklı , Gerçek sahibi  2 Hak güzar 3 Telifçi  4 İnisiyatifci *** Mafdarî = Haklılık *** Ezım mafdar = Hak sahibi benim , Haklı olan benim *** Mafdarbûyin = Telif sahibi olmak , Hak sahibi olmak ***  Bı mafdarî = Telif yolu ile , Uzlaşımla , Haklılıkla


 Mafdari / Mafkari = İnsiyatif / İnisiyatif  , Takaddüm  

Mafgırtın =
Menfaat tutmak , Çıkar elde etmek , fatda sğlamak

Mafkırın  1 = 1
Hak ediş ,  Hak elde etmek , 2Feydalanıştırmak , Menfaatlanıştırmak

 Mafkırın 2 / Berbatkırın  =  1 Berbat etmek , Maf etmek ,  Zarar etmek 2 İsraf etmek


Mafnas 7 Mafvan
[adj] =  1 Hak tanır , Hakbilen , Hakşinas 2 Nasfet *** Maf nasbûyin = Hakşinaslık *** Maf nasî = Hakka niyetlik , Tüzel

Mafperest
[adj] = Hakperest

Mafvan [adj] = 1 Hakkaniyetci , Hak hukukucu , Zarar ziyan keşfeden  2 Telifçi , Uzlaştırıcı 

Mahrek =
Mahrek , Yörünge , Mermi ve benzer bir şeyin hedefe gideriken çizdiği yol
<< bkz Yörünge için Tang  >>


Mahal = Mahal
<< bkz Dews >>

Mahır [syn] = 1 Erkek ismi , Mahir 2 Becerikli , Mutehasıs

 

Mahiyet = Mahiyet , Nitelik

Mahfe = Mahfe , Fil veyahut deve üzerine kurulan süslü tahterevelli

Maqûl [syn] = 1 Makul , Uygun 2 Bayan ismi

Mal  1 = Mal ,  Mülk  , İrād  ,  Akar
<<  bkz   Mılk  >>

Mal  2  / Xani  = Ev , Bina , Yapı

<<  bkz Xani >>   

Mal 3 [syn] = 1 Ev , Hane , Kanut , Mesken 2 Mal 3 Mülk




Malandın / Malıştın = 1 Süpürmek , Süpürmek ile düzenleştirmek  2 Ev içini  derlemek ve toparlamak , Ev içine düzen vermek , Dekorlamak . Dekorasyon 3 Ev içine çeki düzen vermek 4 Evirmek 5 Devşirmek *** Mal hate malandın lë pëş mal ma ! = Ev süpürüldü fakat avlu  kaldı / ... ev önü kaldı  ***  Geziva dımalım = Süpürgeyle süpürüyorum *** Bı malandi = Dekorlu , Dekoratif  Bë malandi = Dekorsuz  , Düzensiz
<<
bkz Gëzikırın ,Vevjertın , Neqışandın  >>

Malıştınvan / Malandınvan [adj] = 1 Dekorist , Dekoratör , Dekorcu 2 Evi süpürüp ve çeki düzen veren , Ev içi derleyip yoparlayıcısı , Ev içi işlerşini evirip çeviren , Ev içini tertip ve düzenini sağlayan *** Malandınvanî / Malıştınvanî = Dekorculuk , Dekoratörlük
<< bkz Kawani >>


Malbavan  = 1 Kayın  Baba  tarafındakiler  ,  Geline  veya   Damata  göre  kayın  Baba  giller 
2  Ata  yurdu ,  Baba  oçağı

Malbûyin  / Malbûn =  1 Mal  olma  ,  Māliyet  ,
Tutar  ,  Gider  2  Mal  olmak  (mz) Yük  olmak , Ayak  bağı olmak  3  Mallı  olma  , Akar  sahibi omak

Malbat = 1 Aile , Ecdad  , Ata  2 Hanedan
<< bkz Xanedan >>

Malıkxane = Mālikāne



Malxane = Māliye , Derterdarlık , Resmi  māli  bina

Malxe  =  Mülk  sahibi , Tasarruf  sahibi  , Söz  sahibi 2  Mükellef  , Evin  çeki  düzenini  sağlayan  *** Malxe  male =   Ev sahibi  ,  Mülk  sahibi  ***  Malxe  gund  =  Köy  sahibi  ,  Köy  ağası ( mz ) Muhtar ***  Malxeti  =  1  Mükellefiyet  , Sahibelik  2 (mz)  Ağalık   , Reislik ***  Malxe  mıllet =  (mz)  Millet  vekili

Malxebûyin  /  Malxebûn = 1 Sahibe  olmak , Aile  reisi  olma 2  (mz)  Ağa  olmak ,  Kendi başına  buyruk olma

Malxekırın  = 
Aile  sahibi etmek , tasarruf  sahibi  yapmak   2  ( vulg )  Bir  şeye  sap  etmek ,  Bir  işe  baş  etmek

Malxevan [syn] = 1 Ev sahibi , Ev sahipliliği 2 Mal mülk sahibi , Kapitalist , Servetli

Malık 1 [syn]  = 1 Evcik , Küçük ev , sık  kullanılmayan ev  tipi  yapı ( qb ) İnşaat  bölümleri  , Yapı bölmeleri  2   Dam   3  Baraka ,  Kulübe ,   Büfe   4  Mezrada tek  başına  ev , Plajlarda küçük soyunma yeri , Küçük oda 5  Kabin , Kamara   6  ( pol ) İngilterede  meclis 7  Masonların toplandığı  yer  ( th )  Loca , Kulis  8 (techn) İnternet"te site veya sayfa yeri , Elektronik posta yeri 9 Salaş , Duvar içine yapılan küçük dolap , Duvar içine mum veya kandil koymaya yarayan yer 10  (rel )Hücre , Odacık , Dergah veya tekkelerde derviş odacığı ,  Çile hane  11 Canlılarda hücre , Protoplazma  ( kani )
***  Malıke  hewşe =  Bahçe evi  , bahçe  damı , Bahçeye  āit eşya  vs   konulan  baraka ***  Malıke  telafone  =   Telafon  kabini *** Malike nëçirvana = Avcılar kulübesi *** Malıke cendırma = ( mil / äş  )  Jandarma kulübesi *** Malıka polisa = ( äş ) Polisler kulübesi  ***  Malıke  keştiye  = Kamara , Gemi odası  ***  Xwera  malıkek  çekır  ! =  Kendime  bir  evcik  yaptım  ! ***  Malıkvan’î =  ( pol ) Kabinecilik , Kuliscilik *** Kar’ä  malıkvan’î  /  Xebata  malıkvan’î  = Mecliste  kabine  işleri ,  Lobi  çalışmaları *** Malık’ä İnternet’ë = ( techn ) İnternet sayfa yeri , E. mail adresin bulunduğu yer *** Ë . Malık = ( techn) E . Mail
<<  bkz Avcı kulübesi için : Koxtık , Kozık 1  Baraka için : Holık  Dam için Tewle >>



Malık  2 
[ edb]  = 1 Şiirde  hane , Bir  dörtlük satırda  olan  şiir ,  Şiirde kıta , Dize ,  Bir  mısra  ( murabba)  2 ( th )Kulis  ,  Loca  , Odaçık ,  Sinama  veya  Tiyatro  gibi  yerlerdeki   özel  oturma  bölümleri  *** Malık’ë  hesır  barandi ! =  Göz  yaşı  yağdıran  dizeler ! ***  Malık  malıki gı  qelf … = Dize  dize  hepsi  hiciv …  ***  Malık’ä  dılamı  !  =  Gönlümün  dizeleri !

Malık  3  /  Malik  = 1  
Sāhip  , İs   2 Mālik , Tasarruf eden  , Salip
2  Melek  mālik  , Cehennem  zebānilerini  idare eden  melek ***    xwe  malıke  =   Kendisine  mālik ,  Aklı  başında
<< bkz  Malxe >>

Malık   4  =  1
( agr ) Evlek , Tarh    2   (mz) Menşe  , Kaynak , Göze  , Bitkilerin tohumcuğu
<<  bkz  Tohumcuk için  :  Kisık  >>

Malık  5  
[ zoo ]  =  1  Tenya , Bağırsaklarda asalak olan bağırsak  şeridi  denilen  kurt    2   Medine kurdu , Yassısolucan  , Bedende  damar   gibi  upuzun  var  olabilen  kurt  3  Tırtıl  kurdu
<<  bkz   Tırtl  için  :  Maşot  >>

Malık 6 / Koxt
=  Arı kovanlarına yağmur , kar , kıştan korumak için yapılan korunak *** Malıka mëşa / Koxtıka mëşa=  Arı villası , Arı kovan barınağı



Malık xane = 1 Mālikāne , Mālik hane ,  Yurtluk  2   Şato  ,  Bir kişiye āit  köşklü  büyük  çiftlik  3  Osmanlı devrinde bir kişiye  veye  aileye  verilen  gelirinden  istifade edebilir  fakat  satamaz  olan  mülk

 
Mali /  Malı =  Mali , Finans *** Sal’ä  mali =  Māli  yılı ***  Salname  mali  =   Māli takvim  *** Rewşa mali  =  Māli  durum ,  İktisadi  hal
<<  bkz   Naqdi   İktisat ile  ilgi  için :  Abori  >>

Maliki 
[rel]  =  Māliki  hz  , İmāmı  māliki  efendinin  ismi ***  Mezhe  we  Maliki =  Māliki  mezhebi ***  Malikiti  =   Mālikilik  ,  Māliki  mezhebinden  olan
 

Malık'ë  mılk  = 1
Mālikü'l –mülk  ,  Söz sahibi   2  Kāinatın  sahibi  Allāh   cc

Malıkvan =  ( pol )  1  Kabineci  ,  Mecliste  kabine  vazifesi  gören , Locacı  2  Barakacı ,  Kulübeci ,  Büfeci  3  Gemide  odası  olan  ,  Kamara  sahibi


Maliye  [fin] = Māliye ,  Finans kuruluşu ,  Māli işleri  yürüten   kurum ***  Wezire  maliye'ye  =  Māliye  bakanlığı
<<    bkz   Mal  xane >>

Malkani  [zz]  =   Evcilik  oyunu  ,  Çocuk  oyunu  , Çocuk dilinde  ev  düzeni *** Mlakani  listın  = Evcilik  oynamak 
<<  bkz  Titık  ,  Totık >>

{
Diğer  Diyalekt'ler  : Malık  leyistın }



 

Malkanivan [zz] = 1 Oyuncak imal eden   , Oyuncak satıcısı 2Evcilik oyununda ebe yani oyun yöneticisi çocuk *** Malkanivanî = Oyuncakcılık



Malke  =
 Sahip ,  Salip , Mukellef
<<  bzk  Malxe  >>


Malivan 1  /  Malıdar  =  Maliyeci ***  Malivan’î  =  Māliyecilik ,  Defterdar
<<   bkz  Defterdar >>


Malvan  1 =   1 Ev   sahibi  ,  Ev  sahipliği  2  Evi yurdu çok olan ,  Mal mülk sahibi *** Malvaniya  spore  =   Sporda  ev sahipliği ***  Malwaniya  şewrdere =   Görüşme  veya  müzākerede   ev  sahipliği yapılan  yer ***  Malvaniya me =  Ev sahipliğimiz  ***  Malvaniya  we = Ev  sahipliğiniz  ***  Malvaniya  kë ? =   Kimin  ev  sahipliği  ?  ***  Malvaniyaki    =  Bir  ev  sahipliği ki …  ***  Malvana    malxe  =  ( red ) Pejmürde  zengin  , Servet  içinde  servetsizlik


Malvan 2 =  1 Evci 2 (zoo) Evcil , Eve alışık olan






Mani = 1 Māni , Engel , Esrinti  2 Zorluk  çıkaran
<<  bkz  Asteng  >>

Manidar  =  Engelleyici ,  Esirgeyici ,  Zorluk  çıkarıcı  ( vulg )  Çapan oğlu

<< 
bkz  Pexemvan  >>


Mar / Mahr = Nikah

Marbûyin / Marbûn = Nikahlı olmak

Markırın = Nikahlamak

 
Maraz  = Maraz , İllet